Kua whakamahia e ngā kairangahau o Te Whare Wānanga o South Florida te matauranga horihori hei whakawhanakengā mahanga waeroame te tumanako ka taea te whakamahi i ēnei ki tāwāhi hei ārai i te horapa o te malaria.
TAMPA — Ka whakamahia he mahanga atamai hou e whakamahi ana i te matauranga horihori hei whai i ngā waeroa e horapa ana i te malaria ki Āwherika. He whakaaro tēnei nā ētahi kairangahau tokorua nō Te Whare Wānanga o South Florida.
"Arā, ko ngā waeroa ngā kararehe tino whakamate o te ao. He ngira werowero ēnei e hora ana i te mate," te kī a Ryan Carney, he ahorangi āwhina o te pūtaiao matihiko i te Tari Koiora Whakauru i te Whare Wānanga o South Florida.
Ko te waeroa kawe malaria, ko Anopheles Stephensi, te kaupapa matua a Carney rāua ko Sriram Chellappan, he ahorangi pūtaiao rorohiko me te hangarau i Te Whare Wānanga o South Florida. Ko tā rāua e tumanako ana kia whawhai ki te malaria ki tāwāhi, kia mahi tahi hoki ki te whakawhanake i ngā mahanga mohio horihori hei whai i ngā waeroa. Kei te whakamaheretia kia whakamahia ēnei mahanga ki Āwherika.
Te mahi a te mahanga atamai: Tuatahi, ka rere ngā waeroa mā roto i te kōhao, kātahi ka tau ki runga i tētahi papa piri hei kukume i a rātou. Kātahi ka tangohia e te kāmera i roto he whakaahua o te waeroa, ka tukuatu i te ahua ki te kapua. Kātahi ka whakahaerehia e ngā kairangahau ētahi rauropi ako mīhini ki runga kia mārama ai he aha te momo waeroa, tōna momo rānei. Mā tēnei, ka taea e ngā kaipūtaiao te kimi i te wāhi e haere ai ngā waeroa kua pangia e te malaria.
"He tere tonu tēnei, ā, ina kitea he waeroa malaria, ka taea te tuku atu i aua mōhiohio ki ngā āpiha hauora tūmatanui i te wā tonu," te kī a Chelapan. "He wāhi motuhake kei ēnei waeroa hei whakaputa uri mā rātou. Mena ka taea e rātou te whakangaro i ēnei wāhi whakaputa uri, whenua, kātahi ka taea te whakawhāiti i ō rātou tau i te taumata ā-rohe."
"Ka taea e ia te aukati i ngā putanga mai o te mate urutā. Ka taea e ia te aukati i te horapa o ngā kaikawe, ā, hei whakamutunga, ka taea te whakaora i ngā oranga," te kī a Chelapan.
E miriona ngā tāngata e pangia ana e te malaria i ia tau, ā, kei te mahi tahi te Whare Wānanga o South Florida me tētahi taiwhanga i Madagascar ki te whakatū mahanga.
"Neke atu i te 600,000 ngā tāngata e mate ana i ia tau. Ko te nuinga o rātou he tamariki kei raro iho i te rima tau te pakeke," te kī a Carney. "Nō reira, he raru nui te mate malaria, ā, he raru tonu hoki tēnei mō te hauora o te ao."
E $3.6 miriona te pūtea tautoko mō te kaupapa nei mai i te National Institute of Allergy and Infectious Diseases o te National Institutes of Health. Mā te whakatinanatanga o te kaupapa ki Āwherika ka āwhina anō hoki ki te kimi i ngā waeroa e kawe ana i te malaria i tētahi atu rohe.
"Ki taku whakaaro ko ngā kēhi e whitu i Sarasota (County) e whakaatu ana i te riri o te malaria. Kāore anō kia horapa te malaria ki te rohe o te United States i ngā tau 20 kua pahure ake nei," te kī a Carney. "Kāore anō kia kitea he Anopheles Stephensi i konei. .Mēnā ka puta tēnei, ka puta mai ki ō tātou takutai, ā, ka rite tātou ki te whakamahi i ā tātou hangarau ki te kimi me te whakangaro."
Ka mahi tahi a Smart Trap me te paetukutuku aroturuki ā-ao kua whakarewahia. Mā tēnei ka taea e ngā tāngata whenua te tango whakaahua o ngā waeroa me te tukuake i aua mea hei huarahi kē atu ki te aroturuki i a rātou. I kī a Carney kei te whakamahere ia ki te tuku i ngā mahanga ki Āwherika i muri mai i tēnei tau.
"Ko taku mahere he haere ki Madagascar, me Mauritius pea i mua i te wā ua i te mutunga o te tau, ā, i roto i te wā ka tukuna atu e mātou, ka whakahokia mai hoki ētahi atu o ēnei taputapu kia taea ai e mātou te aroturuki i aua wāhi," te kī a Carney.
Wā tuku: Whiringa-ā-rangi-08-2024



